Home
Informatie, bestuur
Nieuws
Jeugdschaak
Wedstrijden teams
Interne competitie
De analyse van Kees
Reageren op analyse
partijmoment/analyse
Toernooien
Partijen
Foto's
Agenda
Contact
Archief


 

 

 

Éloge aan Jan Hein Donner.

 

Schaker en schrijver Jan Hein Donner is in mijn ogen de kleurrijkste schaker, die Nederland ooit heeft voortgebracht. En het zal altijd wel zo blijven.

Zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Johannes_Hendrikus_Donner

Ik herinner mij nog een voorval tijdens één van de tienkampen tussen Nederland en Engeland in het Scheldekwartier te Vlissingen. In de goede oude tijd. Als klein ventje mocht ik het demonstratiebord bedienen van de partij tussen Hans Ree en Andrew Whiteley. Hans Ree speelde d2 – d4 en c2 – c4, maar op het demonstratiebord had ik een pion op b4 en één op c4 gezet. Donner kwam voorbij gewandeld en schudde meewarig nee in mijn richting. Onmiddellijk zag ik de door mij gemaakte fout en bloosde hevig.

Donner speelde in die ontmoeting remise tegen Robert Wade.

Zie: https://en.wikipedia.org/wiki/Robert_Wade_(chess_player)

Aart Kögeler bediende het demonstratiebord van de damespartij. Voor Nederland speelde Ingrid Tuk.

Zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Ingrid_Tuk

Naast schaken was zij ook goed in het roken van sigaren en het laten van winden.

Aart kan hier heel smakelijk over vertellen.

Donner had grootse bijdragen in het blad ‘Schaakbulletin’.

Eén ervan wil ik hier onder de aandacht brengen. Ik vind dit zijn beste bijdrage.

Dit is de partij. Zie: http://www.chessgames.com/perl/chessgame?gid=1291115

Donner schreef naar aanleiding van deze partij de volgende onvergetelijke en onnavolgbare regels:

“Lieve pion op a5.

Mooi klein ding, randpion ben je, niet meer dan één veldje mag je bestrijken. Je bent zo klein, bijna niets en je hebt de hele partij daar op je plaatsje gestaan, maar al die tijd was mijn hoop op jou gebouwd en al mijn angstig hunkeren was voor jou. Ik zag je wel, zoals je daar stond, kleine bengel. De mensen dachten natuurlijk dat het om de pion op d5 ging, hij trok hun aandacht, ja ze keken allemaal naar hem, maar jij en ik wisten het wel, het ging om jou, om jou en jou alleen.

Je hebt gewacht, stouterd, je hebt je niet opgedrongen, want je wist dat ik al die tijd alleen maar aan jou dacht en dat je niets hoefde te doen, want dat ik vanzelf wel bij je zou komen. Kleine randpion, je bent nu vrij. Ga je gang, op a8 wacht jou en mij de onuitsprekelijke heerlijkheid. Heb mijn dank, lief klein ding. Ik heb je lief,

 

je Koning.”

 

Zwart geeft het op.

(J.H. Donner. Schaakbulletin 40, februari 1971. Opgenomen in ‘De Koning’, blz. 121.)

 

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------  

Ter illustratie van de stijl van Ad van der Weel

 

De tweede remisepartij die ik heb gevonden tussen mijn schaaknotaties.

Gespeeld 22 januari 1982 in de interne competitie van S.V. Middelburg

Een romantische partij, die nostalgische gevoelens in mij naar boven brengt.

 

Wit:                       Ad van der Weel

Zwart:                   Kees de Wolf

 

1. e2 – e4            c7 – c5

De Siciliaanse opening. Zie bijvoorbeeld:

  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Maar het kan ook heel anders:

2. f2 – f4              d7 – d5

3. e4 x d5            Pf8 – f6

4. Lf1 – b5+        Lc8 – d7

5. Lb5 x d7+       Dd8 x d7

6. c2 – c4            

 

 

Wit heeft toch maar mooi een pion meer.

6.                           Pb8 – a6

6.            e7 – e6 is hier gebruikelijk.

7. Pg1 – f3          Pa6 – b4

 

 

 

 

7.            O – O – O is een goed alternatief.

8. O – O              

8 . Pf3 – e5 is sterker, zo niet winnend.

8.                            b7 – b5

8.            O – O -O is minder ambitieus, maar vermoedelijk beter.

9. Pf3 – e5          Dd7 – f5

De zwarte opening deugt van geen kanten.

10. d2 – d3

Eerst 10. P b1 – c3 is veel beter.

10.                         Pf6 – d7

11. Pb1 – c3

11. a2 – a3 is beter.

11.                         Pd7 x e5

12. f4 x e5          Df5 x d3

13. Pc3 x b5       Dd3 x d1

14. Tf1 x d1        Ta8 – b8

15. e5 – e6

 

 

Dit is weer kenmerkend voor de stijl van Ad. Hij probeert zwart te wurgen.

15                           Pb4 – c2

16. Lc1 – f4         Tb8 x b5              

17. c4 x b5          Pc2 x a1

18. Td1 x a1       f7 x e6 

19. d5 x e6         g7 – g5

20. Lf4 – b8

  

 

20. Lf4 – e3 wint nog altijd gemakkelijk.

20.                         Lf8 – g7

21. Lb8 x a7        Lg7 – d4+

22. Kg1 – h1       O – O

23. b5 – b6         c5 – c4

24. h2 – h3

24. g2 – g3 is de logische zet.

24.                         g5 – g4

25. Ta1 – e1

Niet goed. Wit had de volgende zet van zwart moeten verhinderen.

25.                         g4 – g3

26. a2 – a4          Tf8 – f2

27. Te1 – b1       Tf2 – f5

  

 

En remise gegeven. Na 28. La7 – b8 kan wit nog steeds op winst spelen.

Zwart heeft met mazzel en bluf deze partij niet verloren, die hij wel had moeten verliezen…

 

 

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 

 

Vassili Smyslov

 

Toen ik lang geleden jong was speelde ik uit ‘Schakend Nederland’ eerst de partijen van Fischer na en daarna als tweede die van Smyslov. Dat waren in die tijd mijn favorieten.

Smyslov was ooit ook wereldkampioen.

Zie: https://www.youtube.com/watch?v=5lm6pdQ-Nxo

Doe je voordeel met de lezing van Benjamin Finegold.

 

Kees de Wolf.

 

 

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

Sta me toe geëerde lezer,

 

dat ik mezelf bij jou bekend maak:

Mijn woonplaats - Bremen aan de Weser.

Mijn naam - doet er hier niet toe,

Mijn positie -  bekwaam berijder van volzinnen.

Ook rijmsmid, schaakenthousiast enzovoorts.

In ledige uurtjes advocaat.

Vooral ook - gelukkige vader

van grote productiviteit.

Zoals je, uit wat volgt, zal begrijpen.

De peetmoeder van het gezonde ras

C a ï s s a, godin van Parnasse.

(Zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Parnasse)

Bekend in de kringen van haar vakgebied

Als edele godin van het   s c h a a k s p e l.

 

Neem me alsjeblieft niet kwalijk, als ik het lef heb

Jullie, de geesteskinderen van   e x t r a  k l a s s e,

hier massaal te openbaren:

Gezien het aantal zijn het er meer dan honderd -

zeer vruchtbaar, nietwaar?! Nou ja, men verwondert

zich tegenwoordig nergens meer over ….

 

                Hoe men  s c h a a k a t l e e t   wordt,

                Wordt hier getrouw weergegeven:

 

Wie het zich enigszins kan veroorloven

Begint al als baby.

Met onhandigheid, maar met zelfvertrouwen

Schaakstukken te verzetten.

Men merkt direct, het brengt beweging

In het kinderlichaam dat gebrek aan kracht heeft

En verschaft na elke drooglegging

Het aangenaamste tijdverdrijf.

 

Ben je de luiers ontgroeid

Span je dan in om als een   t o r e n   te staan

En als een   p i o n   -   al na weken -

Twee stappen rechtdoor te gaan.

Spoedig berijd je jouw stokpaardje

Als men jou zoiets toestaat.

En oefen opgebloeid

De zogenoemde  p a a r densprong.

En ontwikkelt zich dan geleidelijk de behendigheid van beide benen -

Dan ontwikkelt de kleine stokpaardjesruiter zich verder tot  l o p e r.

Spoedig heb je het schaken in de vingers.

Geleerd heb je eerlijk gezegd weinig -

Je denkt dat het kinderspel is.

En je voelt je heerser en  k o n i n g.

Dan neem je trots het bord ter hand

En strijdt binnen weloverwogen kaders.

Zoals iemand, die zijn verstand verloren heeft,

aan een door hem aanbeden  d a m e.

Zij, die je als een zoete last

behoedzaam om de taille houdt.

Strevend om haar overeind te houden

En haar met haar   k o n i n g  te verenigen.

Als uitgekookte jongeling

Zal jij de stukken beroeren:

Zet ze alle keurig op zijn plaats

En speel daarna met die kleine dingetjes.

Om met geduld en naar believen

Zo echt genoeglijk schaak te spelen. …

 

                Als dan het zogenoemde   s c h a a k i n s t i n c t

door merg en been gaat

Dan wordt het tijd - dan ben je het waard

Dat jou schaakfinesses worden aangeleerd.

Een dogma geldt hier zeker:

L e r a a r   z i j n   i s   n i e t   z o   m o e i l i j k   -

M e e s t e r   w o r d e n   -   e c h t e r   w e l   !

Dat moet altijd de stimulans zijn

Voor jouw leergierigheid

Zodat het moeilijke doel wordt bereikt:

 

                Pak   e n e r g i e   en   f a n t a s i e

En   v e r s t a n d   en   s p i t s v o n d i g h e i d   -   en mix deze.

En gebruik dit middel dan

Consequent tijdens het schaken:

Een druppeltje   t h e o r i e   erbij

Kan in dit recept heel goed zijn.

Maar niet te veel  g e t h e o r e t i s e e r.

Bij het schaken mag men niet verbloemen:

De   b e s t e  t r o e f  i s  d e  e s t h e t i e k.

Een korreltje   s h o w   mag echter niet ontbreken ….

Als dan prachtig in jou

Het brein van een genie ontwaakt

D a n   b e t r e e d  j e  d e  s c h a a k w e r e l d

A l s  m a t a d o r  o n d e r  d e  s c h a a k s t r a t e g e n.

 

Volgens mij is bovenstaande tekst van Carl Hartlaub,

zie: https://de.wikipedia.org/wiki/Carl_Hartlaub

 

Vertaald uit het Duits.

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

  

Chapeau voor Ad van der Weel!

 

Ad heeft meerdere bestuursfuncties met verve in onze club vervuld.

Ik heb met name voor het maken van de rubriek ‘Speler van de maand’ voor ons clubblad met hem samengewerkt. Dit was natuurlijk lang voor het huidige computertijdperk. Ad schreef meestal de verhaaltjes over de speler (die eerst door ons beiden was geïnterviewd) en ik verzorgde de analyse van een partij van diezelfde speler. Dit was altijd leuk en gezellig om te doen.

Daarnaast hebben Ad en ik jarenlang in het eerste team van Middelburg gespeeld. Ad was een echte ‘Draufgänger’. Hij speelde als het even kon aanvallend en agressief. En onverschrokken. Ook probeerde hij tegenstanders met verrassende openingen voor problemen te plaatsen.

Ik heb twee remisepartijen van hem tegen mij in mijn ‘archief’ gevonden, die dit in mijn ogen prima illustreren. Twee leuke, interessante en spannende partijen, vind ik. Beide partijen staan mij nog voor de geest alsof ik ze gisteren heb gespeeld…

Verder heb ik een consultatiepartij gevonden ter ere van het 75-jarig jubileum van onze club.

Deze partij is gespeeld tussen enerzijds Peter Ton en Johan de Wolf en anderzijds Ad van der Weel en Hans Groffen op 17 december 1982. Ad en Hans wonnen deze partij. Helaas heb ik hiervan een notatie die ik niet kloppend kan krijgen. Als iemand de juiste notatie van deze partij nog heeft dan ontvang ik deze vol gaarne.

Nu de eerste remise partij van 14 november 1980.

De tweede partij is van 22 januari 1982. (Deze is voor de volgende keer.)

Beide partijen stammen uit de interne competitie van onze schaakclub.

 

Partij 1: (Den Franschen opening. Zo stond het dacht ik vroeger in de boekjes van Euwe.)

Zie bijvoorbeeld: https://nl.wikipedia.org/wiki/Frans_(schaakopening)

 

Wit:       Ad van der Weel

Zwart:   Kees de Wolf

 

1. e2 – e4            e7 – e6

2. d2 – d4            d7 – d5

3. Pb1- c3            Lf8 – b4

4. e4 – e5            c7 – c5

5. Dd1 – g4                                        

 

 

5. a2 – a3 is hier de gebruikelijke voortzetting. Ad heeft de door hem gespeelde zet natuurlijk voorbereid.

5.                            Pg8 – e7

6. d4 x c5             Pb8 – c6

 

 

6.            d5 – d4 is een goed alternatief.

7. Lc1 – d2

7. Dg4 x g7 is minder goed en erg gevaarlijk voor wit. Ik veronderstel dat Ad hier nog steeds in zijn voorbereiding zat.

7.                            O – O

8. O – O – O

8. Pg1 – f3 verdien de voorkeur, maar de door Ad gespeelde zet geeft goed zijn aanvalsdrift aan.

8.                            f7 – f5

Over deze zet ben ik zeer tevreden. Goede alternatieven zijn: d5 – d4 en Lb4 x c5.

9. e5 x f6 e.p.

Deze zet past weer in de stijl van Ad.

9.                            Tf8 x f6

10. Lf1 – d3        e6 – e5

11. Dg4 – h4      Lc8 – f5

 

 

11.         h7 - h6 had gemoeten.

12. Ld3 x f5

Wit mist een kans op voordeel met de zet 12. Ld2 – g5.

12.                         Pe7 x f5

13. Dh4 – h3      Lb4 x c3

14. Dh3 x c3       Tf6 – f7

15. Pg1 – f3        Pf5 – d4

16. Pf3 x d4        Pc6 x d4

17. Th1 – e1

17. Dc3 – e3 is beter.

17.                         Tf7 x f2

18. Dc3 - d3        Dd8 – c7

Een mindere zet. 18.      Pd4 – c6 was de aangewezen zet.

19. c2 – c3          Dc7 x c5

20. Te1 x e5       Pd4 – c6

21. Te5 – h5       g7 – g6

 

 

 

22. Dd3 x d5+

22. Th5 x d5 bood betere kansen voor wit. Dan volgt 22.               Pc6 – b4. Ad zal geen zin hebben gehad in deze onoverzichtelijke stelling.

22.                         Dc5 x d5

23. Th5 x d5       Ta8 – e8

24. Ld2 – h6

 

 

Dit oogt gevaarlijk voor zwart, maar is het niet. 24. Td5 – d7 is beter.

24.                         Te8 – e2

25. Td1 – d2       Tf2 x g2

26. Td2 x e2       Tg2 x e2

27. Lh6 – f4

 

 

En tot remise besloten. Uit het vertoonde spel blijkt mijns inziens het respect dat we voor elkaar hadden.

 

 

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

 

 

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 

Vijftig grote schaakcitaten

 

 

Schaakcitaten hebben door de eeuwen heen geholpen iets heel bijzonders te vangen over het spel waar we dol op zijn.  ichess.net heeft vijftig van de beste citaten aller tijden samengesteld. Genieten!

 

(De citaten zijn door een computer vertaald.)

 

 Schaakcitaten over filosofie

 

• "Ik ben tot de persoonlijke conclusie gekomen dat hoewel alle artiesten geen schaker zijn, alle schakers artiesten zijn." - Marcel Duchamp

• "In tegenstelling tot andere games waarin gewin het doel is, beveelt het schaakspel zichzelf aan als verstandige keuze door het feit dat de nagebootste veldslagen voor geen prijs maar voor de eer worden uitgevochten. Het is bij uitstek en nadrukkelijk het spel van de filosoof. "- Paul Morphy

• "De schoonheid van schaken is dat het kan zijn wat je maar wilt. Het overstijgt taal, leeftijd, ras, religie, politiek, geslacht en sociaal-economische achtergrond. Wat je omstandigheden ook mogen zijn, iedereen kan genieten van een goed gevecht tot de dood, achter het schaakbord. "- Simon Williams

• "Schaken is de strijd tegen fouten." - Johannes Zukertort

• "Elke schaakmeester was ooit een beginner. "- Irving Chernev

• "Vermijd de menigte. Doe je eigen denken onafhankelijk. Wees de schaker, niet het schaakstuk. "

- Ralph Charell

• "Schaken maakt de mens wijzer en helder ziend." - Vladimir Poetin

• "Schaken is de sportschool van de geest." - Blaise Pascal

• "Schaken houdt zijn meester vast in zijn eigen bindingen en verbindt de geest en het brein, zodat de innerlijke vrijheid van de allerbesten moet lijden." - Albert Einstein

• "Schaken is oorlog op het bord. Het doel is om de geest van de tegenstander te verpletteren. "

- Bobby Fischer

 

 

 Schaakcitaten over het leven

 

• "Ik ben ervan overtuigd dat de manier waarop iemand schaakt altijd de persoonlijkheid van de speler weerspiegelt. Als iets zijn karakter definieert, zal het ook zijn manier van spelen bepalen. "

- Vladimir Kramnik

• "Het schaakspel is niet alleen nutteloos amusement. Verschillende zeer waardevolle kwaliteiten van de geest, nuttig in de loop van het menselijk leven, worden erdoor verworven of versterkt. Want het leven is een soort schaken, waarin we vaak punten te winnen en concurrenten of tegenstand te bekampen hebben. " - Benjamin Franklin

• "Zoals bewezen is schaak duurzamer in zijn zijn en aanwezigheid dan boeken en geleverde prestaties; het enige spel dat van alle mensen en alle leeftijden is, waarvan niemand de goddelijkheid kent die het op de wereld heeft geschonken om verveling te verslaan, om de zintuigen te scherpen en om de geest tot leven te brengen. "- Stefan Zweig

• "Schaken maakt mensen niet gek; het houdt gekke mensen gezond." - Bill Hartston

• "In het leven, net als bij schaken, blokkeren de eigen pionnen de weg. Iemands rijkdom, gemak, vrije tijd, kinderen, boeken, die hem moeten helpen te winnen, zetten hem vaker schaakmat. "- Charles Buxton

• "Schaken is het leven in het klein. Schaken is worstelen, schaken is vechten. "- Garry Kasparov

• "Schaken, zoals liefde, zoals muziek, heeft de kracht om mannen gelukkig te maken." - Siegbert Tarrasch

• "Want door begrip van het schaakspel en de ontwikkeling van de schaakgeest hebben we een beeld van de intellectuele strijd van de mensheid." - Richard Réti

 

 Schaakcitaten over het spel

 

• "Ik geloof niet in psychologie. ik geloof in goede zetten. "- Bobby Fischer

• "Speel de opening als een boek, het middenspel als een goochelaar en het eindspel als een machine." - Rudolph Spielmann

• "Vroeger viel ik aan omdat dat het enige was wat ik kon. Nu val ik aan omdat ik weet dat dat het beste werkt. "- Garry Kasparov

• "Het is mijn stijl om mijn tegenstander en mijzelf naar onbekend terrein te brengen. Een schaakspel is geen kennisonderzoek; het is een strijd van zenuwen. "- David Bronstein

• "Schaken is zelden een spel van ideale zetten. Bijna altijd staat een speler voor een reeks moeilijke consequenties, ongeacht welke zet hij speelt. "- David Shenk

• "Als je een goede zet ziet, zoek dan een betere." - Emanuel Lasker

• "Na een slechte opening is er hoop voor het middenspel. Na een slecht middenspel is er hoop voor het eindspel. Maar als je eenmaal in het eindspel bent, is het moment van de waarheid aangebroken. "- Edmar Mednis

• "Geef me een moeilijk positioneel spel, ik zal het spelen. Maar totaal gewonnen posities, ik kan er niet tegen. "- Hein Donner

• "Er is geen wroeging zoals de wroeging veroorzaakt door het schaakspel." - HG Wells

 

 

 Schaakcitaten over planning

 

• "De helft van de varianten, die in een toernooipartij worden berekend, blijken volledig overbodig. Helaas weet niemand van tevoren welke helft. "- Jan Timman

• "Zelfs een slecht plan is beter dan helemaal geen plan." - Michail Chigorin

• "Tactiek is weten wat te doen als er iets te doen is; strategie is weten wat te doen als er niets te doen is. "- Savielly Tartakower

• "In het leven, zoals in het schaak, wint degene die alles goed overweegt." - Charles Buxton

• "Je kunt veel meer leren van een partij, die je verliest dan van een partij, die je wint. Je zult honderden partijen moeten verliezen voordat je een goede speler wordt. "- José Raúl Capablanca

 

 

 Schaakcitaten over pionnen

 

• "Pionnen zijn de ziel van het spel." - François-André Danican Philidor

• "De doorgelopen pion is een crimineel, die achter slot en grendel moet worden gehouden. Milde maatregelen, zoals politietoezicht, zijn niet voldoende. "- Aron Nimzowitsch

• "Het moderne schaken houdt zich te veel bezig met zaken als de pionnenstructuur. Vergeet het maar, schaakmat beëindigt het spel. "- Nigel Short

• "Pionneneindspelen zijn bij schaken wat putten is bij golfen." - Cecil Purdy

 

 

 Schaakcitaten die je laten lachen

 

• "Niemand heeft ooit een schaakspel gewonnen door op te geven." - Savielly Tartakower

• "De blunders staan ​​allemaal op het bord, klaar om gemaakt te worden." - Savielly Tartakower

• "Het is altijd beter om de stukken van je tegenstander te offeren." - Savielly Tartakower

• "Je hoeft niet goed te spelen, het is genoeg om beter te spelen dan je tegenstander." - Siegbert Tarrasch

• "Tot nu toe heeft wit een bekende analyse gevolgd. Maar nu maakt hij een fatale fout: hij begint zijn eigen hoofd te gebruiken. "- Siegbert Tarrasch

• "Van schaken is gezegd dat het leven er niet lang genoeg voor is, maar dat is de schuld van het leven, niet van het schaakspel." - William Napier

• "Schaken is mooi genoeg om je leven voor te verspillen." - Hans Ree

• "Een schaakspel aan de gang is ... een kosmos op zichzelf, volledig geïsoleerd van het gehuil van een kind, een erotische uitnodiging of oorlog." - David Shenk

• "Het zal leuk zijn om te weten dat veel mensen bekwame schakers zijn, hoewel in veel gevallen de vergelijking van hun hersenen in het algemeen ongunstig uitpakt ten opzichte van de cognitieve vermogens van een konijn." - James Mortimer

• "Een penning is machtiger dan het zwaard." - Fred Reinfeld

• "Het enige dat schaakspelers gemeen hebben, is schaken." - Lodewijk Prins

• "Degenen die zeggen dat ze schaken begrijpen, begrijpen niets." - Robert Hübner

• "Een slechte zet doet veertig goede zetten teniet". - Bernhard Horwitz

• "Als je tegenstander remise aanbiedt, probeer dan uit te zoeken waarom hij denkt dat hij slechter staat." - Nigel Short

 

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 

Johannes Esser

 

Zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Johannes_Esser

Een mens voor wie ik dus heel veel respect koester.

Hij ‘repareerde’ in de eerste wereldoorlog verminkte oorlogsslachtoffers zo goed mogelijk. Je moet het maar kunnen opbrengen. Feitelijk stond hij mede aan de wieg van de plastische chirurgie.

 

Een gedeelte van de tekst uit Wikipedia:

De schaker.

Esser was ook een bekwaam schaker. In zijn jeugd leerde hij schaken, een denksport die hij graag beoefende. In 1896 speelde hij simultaan in Delft en in 1910 versloeg hij David Janowski in Parijs met 2.5-0.5. Esser nam in 1909 en in 1912 deel aan het NK Schaken, in 1912 eindigde hij als tweede. In 1913 versloeg hij toenmalig Nederlands kampioen Rudolf Loman in een match om de titel met 3.5-0.5 waarna hij zich Nederlands schaakkampioen mocht noemen. In de periode 1908-1909 was Esser voorzitter van de Schaakbond.

Tot zijn kennissenkring behoorde de Duitse wereldkampioen schaken Emanuel Lasker.

Essers beste historische Elo-rating was 2570, in september 1913.

Zie voor zijn partijen: http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=62293

Er zit een partij tussen van A. van Foreest - J. Esser. Dit is een voorvader van de huidige generatie schakende Van Foreesten.

 

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

  

Een warm pleidooi voor het opheffen van het ellenlange rokade verbod

 

De ellenlange rokade, notatie: 0-0-0-0, is ongeoorloofd (onreglementair) op grond van een paar artikelen in de FIDE-regels. De acht verticale kolommen van velden worden namelijk ‘lijnen’ genoemd en de acht horizontale reeksen van velden ‘rijen’. Er staat in de FIDE-regels dat de rokade een zet is met een koning en toren van dezelfde kleur (of beide wit of beide zwart) op dezelfde rij. Gelet op het slot van de vorige zin 'op dezelfde rij' is een 'lijn-rokade' dus niet geoorloofd, maar wel: een ‘rij-rokade’. Toegestaan zijn zowel de korte, notatie 0-0, als de lange rokade, notatie 0-0-0.

Het is mij volstrekt onduidelijk waarom de ellenlange rokade niet is toegestaan.

Dit staat nog los van het feit dat ik denk dat de ellenlange rokade in een reguliere schaakpartij niet zal voorkomen…

Wat is een ellenlange rokade eigenlijk?

Laat ik een voorbeeld geven:

De witte koning staat op e1 en is gedurende de partij niet van zijn plaats geweest.

Vervolgens promoveert wit met de zet e7 – e8 een pion tot toren.

Nu is de situatie ontstaan dat de witte koning en de witte toren op e8 gedurende de partij niet van hun plaats zijn geweest. Dit maakt de ellenlange rokade dus tot een optie. Waarom niet? Waar is de FIDE bang voor?

Nogmaals dit is mij volstrekt onduidelijk.

Het zou toch prachtig zijn als de ellenlange rokade nu wel zou worden toegestaan. Romantisch schaak. Om in weg te dromen.

Deze rokade gaat natuurlijk als volgt:

De witte koning wordt twee velden naar boven verzet, dus naar e3 en vervolgens wordt de witte toren over de witte koning verzet naar veld e2.

 

Graag zie ik reacties van schakers en schaaksters tegemoet die denken mijn pleidooi onderuit te kunnen halen.

 

Zie bijvoorbeeld voor verdieping in deze materie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Rokade

 

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

Een partij uit de gedroomde match tussen Hans Ree en Benjamin Bok

 

Zie voor informatie over beide spelers:

https://nl.wikipedia.org/wiki/Hans_Ree

https://nl.wikipedia.org/wiki/Benjamin_Bok

 

Wit:       Hans Ree

Zwart:   Benjamin Bok

 

1. d2 – d4            Pg8 – f6

2. c2 – c4             e7 – e5

Het Boedapestgambiet; wie kent het niet?

3. d4 x e5            Pf6 – g4

4. Pg1 – f3          Lf8 – b4 +

5. Pb1 – d2         Dd8 – e7

6. g2 - g3             Pg4 x e5

7. a2 – a3            Pe5 – d3 +

en stikmat.

Definitie: Er is bij het schaken sprake van een stikmat als de koning schaak staat, alle vluchtvelden door zijn eigen stukken zijn geblokkeerd en het schaak niet kan worden opgeheven. De koning stikt als het ware, en staat schaakmat. Aangezien alleen een paard over andere stukken kan springen, kan stikmat alleen door een paard worden gegeven.

Op zijn zevende zet schoot Ree een bok.

 

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

Personen, die zijdelings met het schaakspel te maken hebben

 

Elias Canetti

 

Zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Elias_Canetti

Een van zijn boeken is ‘Die Blendung’.

Zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Het_Martyrium

De oorspronkelijke titel van dit boek is: Die Blendung. In 1935 door Elias Canetti geschreven.

“Eenmaal in de grote boze buitenwereld trekt hij met onder andere Fischerle op, een dwerg die wereldkampioen schaken wil worden.” Hij was dus een visionair, die lang voordat Fischer wereldkampioen zou worden de naam Fischerle bezigde.

Ik ben lang geleden door Schalk van Dam op het bestaan van dit boek gewezen. Schalk was lang geleden lid van onze schaakclub. Een heel prettige en bescheiden persoon. Helaas had hij al op vrij jonge leeftijd last van hartklachten. Hij is helaas niet oud geworden.

De nazi’s verboden dit boek. Daarom is het na de tweede wereldoorlog pas bekend geworden.

 

 

Marcel Duchamp

 

Zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Marcel_Duchamp

“Nadien gaf hij de kunst op om niet onverdienstelijk te gaan schaken, waarin hij zelfs een grootmeestertitel behaalde.”

https://www.maxpam.nl/archief/duchamp.html

 

 

Stefan Zweig: Schachnovelle

 

In mijn HBS-tijd kreeg ik ‘Schachnovelle’ als Duitse literatuur voorgeschoteld.

Zie voor de schrijver: https://nl.wikipedia.org/wiki/Stefan_Zweig

Dit geschrift hoort bij elke schaker/schaakster in de bagage te zitten.

Zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Schaaknovelle

 

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

 

 

Schachdorf Ströbeck

 

Duitsland kent vele gezichten. Schachdorf Ströbeck is er één van.

Ik vind dat elke zichzelf respecterende schaker - waar ook ter wereld - dit dorp dient te kennen. Het is een leuk, merkwaardig fenomeen.

Zie: http://www.schachdorf-stroebeck.de/

En filmpjes: https://www.youtube.com/watch?v=BAiWvS3bGwo

Gewaardeerde schakers en schaaksters neem uitgebreid kennis van de informatie op internet.

 

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 

 

De terugtocht van Napoleon uit Moskou

 

Een beroemde schaakstudie van de Rus Alexandr Petrov.

Zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Aleksandr_Petrov

Gepubliceerd in ‘Schachzeitung’ in 1824.

Deze studie is gebaseerd op de volgende historische gebeurtenis,

zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Veldtocht_van_Napoleon_naar_Rusland

 

Diagram:

 

 

  

De zwarte koning verbeeldt Napoleon en de witte koning Tsaar Alexander. De twee witte paarden

staan voor de kozakken en de dame voor generaal Michail Koetoesov.

De versplinterde zwarte stukken staan symbool voor het uiteengejaagde leger en de diagonaal h1-a8 is de rivier Berezina, waar Napoleon overheen ging, de dood tegemoet. Veld b1 is Moskou, veld h8 Parijs.

Ook in de oplossing wordt de loop van de geschiedenis aangehouden.

Eerst wordt Napoleon vanuit Moskou opgejaagd door de paarden:

1.Pd2+ Ka2 2.Pc3+ Ka3 3.Pdb1+ Kb4 4.Pa2+ Kb5 5.Pa3+ Ka6

Hier kan het witte leger, generaal Koetoesov, de genadeklap al uitdelen met 6.Da8 mat, maar net zoals op het slagveld zelf, laat wit die mogelijkheid bewust lopen. Napoleon mag de Berezina oversteken

6.Pb4+ Ka7 7.Pb5+ Kb8 8.Pa6+ Kc8 9.Pa7+ Kd7 10.Pb8+ Ke7 11.Pc8+ Kf8 12.Pd7+ Kg8 13.Pe7+ Kh8

en Napoleon, terug in Parijs, is een verloren man en moet het hoofd buigen voor Tsaar Alexander.

14.Kg2 mat.

 

De privé-secretaris van Napoleon, Louis Antoine Fauvelet de Bourrienne, schreef in zijn memoires: ‘Op de reis naar St. Helena werd een schaaktafel meegenomen waarop Napoleon speelde. Hij las veel, kleedde zich voor vier uur ’s middags en kwam dan naar de salon waar hij met iemand uit het gezelschap schaakte. Om vijf uur kondigde de Admiraal aan dat het diner geserveerd werd’.

 

(De tekst onder het diagram is overgenomen uit een column van Hans Böhm.)

 

 ----------------------------------------------------------------------------------------------------

 

Paul Koster was in het verleden een begenadigd Middelburgs jeugdschaaktalent en nu een steunpilaar als voorzitter van onze schaakclub.

 

Is schaken oorlog?

Zie: http://www.maxeuwe.nl/index.php/museum/tijdelijke-exposities/279-archief-expo/279-expo-duits-schaakspel

en: http://www.maxeuwe.nl/nieuwsbrief/nummer76.pdf bladzijde 34 t/m 39

(Persoonlijk ben ik erg geïnteresseerd in de geschiedenis van de eerste en van de tweede wereldoorlog.)

 

Partij:

 

Wit:       M. Nellen

Zwart:   P. Koster

   

Gespeeld in de interne competitie van Middelburg op 8 september 2017. 

 

Paul mailde mij:

'Hoi Kees,

Hierbij een partij uit onze competitie.

Wat ons betreft een spannend partijtje met natuurlijk de nodige fouten en door een

blunder van Marcel weggegeven in het eindspel.

Ook namens Marcel,

Groet,

Paul.'

 

1. e2 – e4            c7 – c5

Siciliaans.

Zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Siciliaans_(schaakopening)

2. Pb1 – c3         

en: https://nl.wikipedia.org/wiki/Gesloten_Siciliaans

Deze zet hoeft nog niet definitief te leiden tot het gesloten Siciliaans.

2.                            Pb8 – c6

3. Pg1 – e2         e7 – e6

4. g2 – g3            d7 – d5

Dus toch geen gesloten Siciliaans.

5. e4 x d5            e6 x d5

6. d2 – d4            Lc8 – g4

7. Dd1 – d2

Nu is de witte opening echt veel te gekunsteld. 7. Lc1 – e3 verdiende de voorkeur.

 

 

7.                            c5 x d4

7.            Pg8 – f6 beperkt de witte mogelijkheden beter.

8. Pe2 x d4         Lf8 – c5

9. Lf1 – b5

9. Dd2 – e3 + is beter.

9.                            Dd8 – e7+

10. Pd4 – e2       Pg8 – f6

10.          O-O-O !  is hier de zet.

11. O-O               

Waarom niet 11. Pc3 x d5 ?

11.                         O-O

12. Pe2 – f4

Nog steeds is 12. Pc3 x d5 beter.

 

 

12.                         d5 – d4

13. Pf4 – d5        Pf6 x d5

14. Pc3 x d5       De7 – e4

15. Dd2 – g5

15. Lb5 x c6 was hier de aangewezen zet.

15.                         De4 – f3

15.         f7 – f5 is beter.

 

 

16. Lb5 x c6       

Mist 16. Pd5 – f6+ !

16.                         b7 x c6

17. Pd5 – f4

Nog steeds was 16. Pd5 – f6 mogelijk.

17.                         Lc5 – d6

18. h2 – h3         Ld6 x f4

19. Dg5 x g4       Df3 x g4

20. h3 x g4          Lf4 x c1

Aangezien de zwarte pion op d4 op een zwart veld staat, vind ik dit een begrijpelijke keus.

21. Ta1 x c1        Tf8 – e8

22. Tf1 – d1        c6 – c5

23. Kg1 – f1        Te8 – e4

24. f2 – f3           Te4 – e3

 25. Kf1 – f2

Een alternatief is 25. Td1 – d3    Ta8 – e8 26. Td3 x e3     Te8 x e3 27. T c1 – e1     Te3 x f3+ 28. Kf1 – g2 Tf3 – e3 29. Te1 x e3           d4 x e3 30. Kg2 – f3 lijkt mij wit meer spel te geven.

25.                         Ta8 – b8

26. b2 – b3         Kg8 – f8

27. Td1 – d3       Tb8 – e8

27.          Te3 – e6 is veiliger.

28. Td3 x e3       Te8 x e3

29. Tc1 – d1

Of 29. c2 – c3

29.                          Te3 – c3

30. Td1 – d2       Kf8 – e7

31. g4 – g5          Ke7 – e6

Of 31.    f7 – f5

32. g3 – g4          Ke6 – e5

33. Kf2 – g3        h7 – h6

33.         c5 – c4 is beter.

34. g5 x h6          g7 x h6

35. Td2 – e2+    Tc3 – e3

Dit lijkt mij tempoverlies. 35.     Ke5 – d5 verdient de voorkeur.

36. Te2 – h2       Te3 – c3

 

 

 

37. Th2 – f2       

37. Th2 – h5+ ! is de actieve zet. De tekstzet is buitengewoon passief.

37.                         f7 – f5

 

  

38. Kg3 – h4

De consequentie van 37. Th2 – f2

38.                         Ke5 – f4

39. g4 x f5           Kf4 x f5

40. Kh4 – g3       h6 – h5

41. a2 – a4          h5 – h4+

Of eerst 41.        Kf5 – g5

42. Kg3 x h4       Kf5 – f4

Bij voetbal zou er gefloten worden omdat de witte koning buitenspel staat.

43. a4 – a5          Tc3 x f3

44. Tf2 – g2        Tf3 – c3

44.         Tf3 – f1 waarom niet eerst even mat dreigen?

45. b3 – b4        

Een pion kwiet variant: wanhoop.

45.                         c5 x b4

46. Tg2 – g4+     Kf4 – e3

 

 

En wit gaf terecht op.

Een partij met wisselende kansen.

  

 

 

 -------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

Cor Jansen was schaakkoning van Zeeland

 

Zie: http://www.pzc.nl/zeeuwse-sport/cor-jansen-was-schaakkoning-van-zeeland~a55e76fb/

Graag en met liefde vermeld ik deze kop uit de PZC in deze rubriek. Cor en ik kenden elkaar goed.

Cor heeft vele successen achter het schaakbord geboekt, onder andere: finale WK correspondentieschaak, vele Zeeuwse titels, open kampioen van Nederland in 1968; zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Open_Nederlands_Kampioenschap schaken

(Van Frits Roessel was het “Openingenvademecum” een lievelingsboekje van mij over schaakopeningen.)

In Waterlandkerkje is Cor geboren. Zie: https://www.waterlandkerkje.com/

Een prima correspondentiepartij van Cor:

 

Wit:       Cor Jansen

Zwart:   Sverre Johannes Aarseth Zie: https://en.wikipedia.org/wiki/Sverre_Aarseth

(geen kleine jongen dus)

 

Hoe lang deze partij heeft geduurd omstreeks 1968 is mij niet bekend.

Met briefkaarten gingen in die tijd de zetten over en weer. Het computertijdperk stond toen nog in de kinderschoenen.

 

1. d2 – d4            Pg8 – f6

2. c2 – c4             e7 – e6

3. Pb1 – c3          Lf8 – b4

Nimzo-Indisch, zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Nimzo-Indisch

 

 

 

4. e2 – e3

Persoonlijk houd ik meer van 4. Dd1 – c2 of als verrassing 4. Dd1 – b3

4.                            O – O

5. Pg1 – e2        

Voorkomt dat de witte pionnenstructuur geruïneerd (misschien hier een iets te groot woord) wordt.

5.                            d7 – d5

6. a2 – a3            Lb4 – e7

7. c4 x d5

Maakt de stelling overzichtelijk. 7. Pe2 – f4 compliceert de stelling.

7.                            e6 x d5

8. g2 – g3

Geeft zwart geen aanknopingspunten. 8. Pe2 – f4 geeft zwart duidelijkheid.

8.                            Pb8 – d7

9. Lf1 – g2           Pd7 – b6

Dit paard heeft geen toekomst op de koningsvleugel.

 

 

10. Dd1 – d3      Tf8 – e8

11. O – O             a7 – a5

12. a3 – a4         

Wit laat het achterste van zijn tong niet zien.

12.                         Lc8 – d7

13. b2 – b3         h7 – h6

14. Lc1 – b2        Le7 – b4

15. Ta1 – c1        c7 – c6

16. f2 - f3

Maakt e3 – e4 mogelijk en verhindert de mogelijkheid voor zwart dat de loper van d7 naar g6 kan gaan.

16.                         c6 - c5

Deze zet vind ik niet goed: het geeft wit het prachtige veld d4 en de loper op b2 krijgt vrij uitzicht.

 

 

17. d4 x c5          Lb4 x c5

18. Pe2 – d4       Dd8 – e7

19. Tf1 – e1        Ta8 – d8

Waarom deze toren niet op c8 gezet? De c-lijn is immers de open lijn.

20. Pc3 – d1       g7 – g6

Verzwakt de diagonaal a1 – h8. Je hebt lef nodig om zo’n zet te durven spelen. Prioriteit voor zwart heeft in mijn ogen het hergroeperen van de zwarte stukken op de damevleugel. Bijvoorbeeld met Pb6 – a8, b7 – b6, Pa8 – c7, Pc7 – e6.

 

 

21. Pd1 – f2        De7 – d6

21.          Lc5 – b4 22. Te1 – e2 Td8 – c8  had gemoeten. Beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald.

22. Pf2 – h3        Td8 – c8

Eindelijk staat deze toren op de goede lijn.

23. Kg1 – h1

Het pionnetje op e3 kan in bepaalde varianten ook weer meedoen.

23.                         Pf6 – h5

23.          Lc5 – a3 ligt het meest voor de hand. De loper op b2 moet onschadelijk worden gemaakt.

24. g3 – g4          Ph5 – g7

25. Ph3 – f4        Kg8 – h7

26. Pf4 – h5

Met deze zet moet zwart toch rekening gehouden hebben?

26.                         Pg7 x h5

27. g4 x h5          Dd6 – e7

28. f3 – f4          

De witte loper op g2 mag ook weer meekijken.

28.                         Lc5 – b4

28.          Lc5 – a3 is hier nog steeds de aangewezen zet.

29. f4 – f5!

Nu zijn de rapen gaar!

 

 

 

29.                         De7 – g5

29.          Kh7 – g8 is beter, maar kan voor zwart verlies ook niet voorkomen. De witte loper op b2 is nu onaantastbaar.

30. Tc1 x c8        Ld7 x c8

31. f5 x g6+        f7 x g6

32. Pd4 – f3

Er zijn hier vele wegen die naar Rome leiden.

32.                         Dg5 – g4

Er dreigde immers dodelijk 33. Dd3 – d4.

33. h2 – h3

De zwarte dame moet nu de vierde rij verlaten.

33.                         Dg4 – e6

34. Dd3 – d4

Mission accomplished.

34.                         Te8 – g8

35. Pf3 – h4

Zwart geeft op. Zijn stukkenspel op de damevleugel was ‘lousy’.

 

 

 

SV Middelburg | jadewolf65@gmail.com